Manifestation Affirmations | सिद्धीच्या सकारात्मक पुष्टि


   

जगातली कीर्ती मिळते. जगातली कीर्ती मिळाली की सगळी दुनिया कीर्ती देते आहे असं समजून आपण जगदीशाला विसरतो. खरं तर जी गोष्ट सामान्य कुत्राही करत नाही ती आपण करतो आणि स्वतःला शहाणे समजत असतो हेच एक आश्चर्य आहे! कुत्र्याला तुम्ही काठी मारली तर कुत्रा काठीला चावतो की तुम्हाला? तुम्हाला चावतो. कारण त्याला हे कळतं की मला काठीचा मार माणसामुळे मिळाला आहे. एवढं साधं logic - तर्क सामान्य कुत्र्याकडे आहे, परंतु तेही शंकररावाकडे नाही. त्याला लोकांकडून कीर्ती लाभू लागली की तो लोकांची पूजा करू लागतो. अरे लोकांनी कीर्ती दिली, जगाने कीर्ती दिली याचं खरं कारण जगदीश आहे. पण हे तो विसरतो. त्यामध्ये logic तर्क कनेक्ट चालवतच नाही तो. अशा बथ्थड शंकररावाबद्दल मला एवढंच म्हणावंसं वाटतं की I pity him त्याची कीव करायला हवी. किंवा करण्यासारखा कोणी प्राणी असेल तर तो हा मानवप्राणीच होय. कारण की त्याची अक्कल क्षणाक्षणाला कमी कमीच होत जाते आहे. तेव्हा त्याची उरली सूरली अक्कल केव्हा नाहीशी होईल याचा काही नियम नाही. जगातली कीर्ती मिळताच माणसाला लोकांचे पाय धरण्याची इच्छा होते आणि तो जगदीशाला पार विसरून जातो. म्हणून मग भगवंताला म्हणावं लागतं की हा खंबीर मनाचा माणूस नाही.
   
 ' मी जगातली कीर्ती स्विकारीन पण ते भगवंताने पाठविलेली आहे असं समजून जगदीशाला प्राप्त करून घेण्यासाठी तितक्याच तीव्रतेने सतत प्रयत्न चालू ठेवीन.' हे मात्र फार कठीण आहे. या एकेक गोष्टी जीवनात आल्या पाहिजेत आणि या सर्वच्या सर्व परीक्षांमध्ये पास व्हावं लागेल तेव्हाच आत्मज्ञान मिळेल. आत्मज्ञान ही काही अशी वस्तू नव्हे की कोणी एखादा कानात 'फु' मारेल आणि म्हणेल, जा! 'तुला आत्मज्ञान दिलंय मी!'
     
तुकाराम महाराज सांगतात - नाही देवापाशी मोक्षाचे गाठोडे | आणूनि निराळे द्यावेत हाती|| आत्मज्ञान मिळवण्यासाठी जीवनात खंबीरपणा हवा‌. जगातली कीर्ती मिळाल्यावरही जगदीशाला न विसरता आत्मज्ञानासाठी सतत अविश्रांत परिश्रम करायला हवेत आणि त्यातली तीव्रता कमी न होऊ देता प्रयत्न करणाऱ्यालाच आत्मज्ञान मिळतं.

हा विचार फार महत्त्वाचा आहे. कीर्ती मिळाली की आपण तिला अंतिम सत्य समजून विस्मृतीच्या गर्तेत जातो, पण ती भगवंताच्या इच्छेनेच प्राप्त झालेली असते, हे लक्षात ठेवणं अत्यंत गरजेचं आहे. "कीर्ती ही साधन, पण आत्मज्ञान हे ध्येय" असा दृष्टिकोन ठेवला तरच खरा खंबीरपणा सिद्ध होतो.

तुकाराम महाराजांचे अभंग याच विचारसरणीला अधोरेखित करतात. मोक्ष, आत्मज्ञान किंवा भगवंताची प्राप्ती ही कुणाच्या बाह्य कृपेने किंवा एखाद्या क्षणिक चमत्काराने होत नाही. ती सततच्या अभ्यासाने, आचरणाने आणि अंतर्मुख होऊन केलेल्या प्रयत्नांनी मिळते.

कीर्ती मिळाली तरी अहंकाराचा अजिबात स्पर्श न होऊ देता, ती भगवंताची देणगी समजून, त्याच्याकडे संपूर्ण समर्पणाच्या भावनेने वाटचाल करणारा खरा खंबीर आणि आत्मज्ञानाचा अधिकारी ठरतो.

या दृष्टिकोनाचा रोजच्या जगण्यात कसा उपयोग करता येईल, यावर चिंतन करायला हवं.

निरपेक्ष प्रेम आणि सतत कर्मयोग

निरपेक्ष प्रेम आणि सतत कर्मयोग हे जीवनाच्या साधनेतील दोन महत्त्वाचे स्तंभ आहेत. ही दोन्ही तत्त्वे एकमेकांशी जोडलेली असून, त्यांचा योग्य संगम झाला तरच जीवनाचा खरा अर्थ खुलतो.

१. निरपेक्ष प्रेम म्हणजे काय?

स्वतःच्या अपेक्षा बाजूला ठेवून दुसऱ्याच्या हितासाठी केलेलं प्रेम म्हणजे निरपेक्ष प्रेम.

हे प्रेम कोणत्याही संकुचित स्वार्थाशिवाय, कोणतीही प्रतिफळाची अपेक्षा न ठेवता दिलं जातं.

माता-पित्यांचं आपल्या मुलांवर असणारं प्रेम, तुकोबारायांचं विठोबावर असणारं प्रेम किंवा माणसाने निसर्गाविषयी ठेवलेलं प्रेम हे त्याचे उत्तम उदाहरण.

भगवद्गीतेत श्रीकृष्ण अर्जुनाला सांगतात –
"सर्वभूतेषु येनैकं भावमव्ययमीक्षते।
अविभक्तं विभक्तेषु तज्ज्ञानं विद्धि सात्त्विकम्॥" (गीता १८.२०)

म्हणजेच, जो संपूर्ण सृष्टीत एकत्व पाहतो, भेदभाव न करता सर्वांवर प्रेम करतो, त्याचे ज्ञान सात्त्विक आहे.

२. सतत कर्मयोग म्हणजे काय?

भगवंताने आपल्याला दिलेलं कार्य संपूर्ण समर्पणाने करणं म्हणजे कर्मयोग.

फळाची अपेक्षा न ठेवता कर्म करण्याचा विचार गीतेत श्रीकृष्णाने स्पष्ट केला आहे –
"कर्मण्येवाधिकारस्ते मा फलेषु कदाचन।" (गीता २.४७)

निरंतर कर्तव्य करणं आणि त्या कर्तव्याच्या माध्यमातून स्वतःला भगवंताच्या सेवेस अर्पण करणं, हाच खरा कर्मयोग.

निरपेक्ष प्रेम आणि सतत कर्मयोग यांचा संगम

1. जेव्हा आपण कर्म करताना अहंकार बाजूला ठेवतो आणि सेवाभाव ठेवतो, तेव्हा कर्मयोग खरा साकारतो.

2. जेव्हा प्रेमाला संकुचित अपेक्षांचे बंधन नसेल, तेव्हा ते ईश्वरी प्रेमाच्या दिशेने जाते.

3. निरपेक्ष प्रेमातून कर्मयोग साकारतो, आणि कर्मयोगातून आत्मज्ञानाकडे वाटचाल होते.

तुकाराम महाराज म्हणतात –
"काय भुललासी वरलिया रंगा। अंतर्यामीचा साचा नेदी देख॥"
म्हणजेच, बाह्य गोष्टींमध्ये भुलण्यापेक्षा अंतःकरणातून शुद्ध प्रेम आणि कर्तव्य करावं.

रोजच्या जीवनात याचा उपयोग कसा करायचा?

कोणतंही काम करताना त्यामागे निस्वार्थ वृत्ती ठेवा.

प्रेमात देवत्व आणायचं असेल, तर त्यात ‘माझं-तुझं’ असं मतभेद नकोत.

कर्मयोगाचा सराव करताना मनात अहंकार आणि अपेक्षा न ठेवता ‘कृतीतून भक्ती’ या भावनेने काम करा.

जीवनाच्या या प्रवासात निरपेक्ष प्रेम आणि सतत कर्मयोग यांचा समतोल राखला तर आत्मज्ञानाचा मार्ग सुकर होतो.

Comments

Popular posts from this blog

यशस्वी जीवन जगायला शिकवणारी विद्या | The knowledge that teaches how to live a successful life.

गीता जयंती — जीवनाला नवं प्रकाश देणारा दिवस

मनुष्य गौरव दिन