मृत्युंजय — हसरा हृदय आणि देवीची दृष्टी
काही काही लोकांना रडण्याची सवयच असते. ते म्हणतात, “देवा! हे वर्ष फार वाईट गेलं.” विचाराल, “काय झालं?” तर सांगतात, “गेल्या वर्षी पंचवीस हजारांचा नफा झाला होता, यावर्षी फक्त पंधरा हजार मिळाले.”
अरे! नुकसान झालं नाही ना? मग दु:ख कशाचं?
असं रडणाऱ्यांचं दु:ख हे परिस्थितीचं नसतं; ते त्यांच्या दृष्टिकोनाचं असतं. ज्याला जे मिळालंय त्यात भगवंताचं प्रेम दिसत नाही, त्याचं जगणं सतत तक्रारीत चालतं. आणि ज्याला थोडं कमी मिळालं तरी “हेही देवाच्या काळजीचं चिन्ह आहे” असं वाटतं, त्याचं जगणं समाधानाने फुलतं.
लक्ष्मीपूजनाच्या दिवशी आपण महालक्ष्मीचं स्वागत करतो. पण त्या वेळी आपण तिच्याकडे काय मागतो? संपत्ती, नफा, यश? यापेक्षा अधिक मौल्यवान अशी गोष्ट मागायला हवी — प्रेमळ दृष्टी.
सांगा तिला — “देवी! तुझी माझ्याकडे दृष्टी आहे. ती कृपेची, काळजीची, आणि प्रेमाची आहे.”
देवाने जर कधी एखादी भाकरी कमी दिली, तर समजून चला — त्याला तुमची काळजी आहे. आई आपल्या तीन वर्षांच्या बाळाला एकच भाकरी वाढते; पण प्रेमाने, काळजीने वाढते.
जर ती भाकरी थोडी कच्ची झाली, तर ती स्वतःहून बघते की, “माझ्या लेकराला काही त्रास तर नाही ना?”
पण पंधरा वर्षांचा मुलगा असेल, तर त्याला चार-पाच भाकऱ्या वाढते; आणि तो जर पोटदुखी सांगतो, तर आई म्हणते, “जा, जरा झोपून घे.”
कारण तिला ठाऊक असतं — हा मोठा झाला आहे; आता याने पचवायचं शिकलं पाहिजे.
देवही तसाच वागतो.
कधी तुम्हाला भरभरून देतो, कारण तुम्ही ती समृद्धी नीट वापरू शकता.
कधी थोडं कमी देतो, कारण त्याला वाटतं — “याला आता अंतर्बल वाढवायचं आहे.”
भाकरी कमी झाली म्हणजे देव दूर गेला नाही; उलट तो आणखी जवळून काळजी घेतो.
भक्तीची नजर
एकदा का भक्तीची आणि प्रेमाची नजर तयार झाली की, सगळं काही चैतन्यमय होतं.
तेव्हा नफा असो वा तोटा, लाभ असो वा अलाभ — सर्व काही भगवंताची लीला भासते.
भक्ती नसली तर माणूस अमृताच्या कुंडात पडूनही मरण पावतो.
भक्ती असली तर तो विषही पिऊन हसतो.
भक्ती म्हणजे बाह्य क्रिया नव्हे, तर अंतःकरणातील निश्चय — जो माझं जीवन चालवतो, तोच माझं मरण सांभाळेल.
ही श्रद्धा ज्याच्या मनात जागी झाली, तो मृत्युंजय ठरतो.
मृत्युंजयतेचा गूढ
मृत्यू म्हणजे अंत नव्हे; तो परतीचा प्रवास आहे.
जसे आपण जन्मलो तेव्हा आईच्या हृदयातून या जगात आलो, तसे मरण म्हणजे त्या मातेकडे परत जाणं.
आईकडे जाणाऱ्याला भय कशाचं?
मृत्यूला घाबरणारा तोच, जो स्वतःला देह समजतो.
देह म्हणजे वस्त्र; आत्मा म्हणजे प्रवासी.
वस्त्र जळलं तरी प्रवास थांबत नाही.
मृत्युंजय तोच, जो हे जाणतो —
“ज्याने मला चालवलं आहे, तोच माझ्याबरोबर आहे.
जसा हसत जन्मलो, तसाच हसत जाणार आहे.”
वेदना हा मृत्यूचा स्वरूप नाही; भीती हा मृत्यूचा गैरसमज आहे.
जो भक्त भक्तीने जगतो, तो मृत्यूच्या क्षणीही भगवंताला हसरा चेहरा दाखवतो.
आणि म्हणतो —
“देवा! माझं सर्व उत्तम चाललं आहे. मी आनंदी आहे.”
हे वाक्यच मृत्युंजयतेचा मंत्र आहे.
श्रद्धेने हसणं — हीच खरी उपासना आहे.
सारांश
देवाच्या कृपेत भेद नाही; भेद आपल्या मनात असतो.
जेव्हा देव कमी देतो, तेव्हा तो आपली अधिक काळजी घेत असतो.
भक्तीची नजर आली की, सर्व काही चैतन्यमय भासते.
मृत्यू म्हणजे अंत नव्हे, आईकडे जाण्याचा आनंदी प्रवास आहे.
श्रद्धेने हसणं हेच मृत्युंजयतेचं लक्षण आहे.
Comments
Post a Comment